Sharpe Oranı Nedir?
Türkçesiyle Risk Başına Getiri.
Kazandığın getiriyi, o getiriyi elde ederken katlandığın riske (dalgalanmaya) bölerek ölçer.
Önce şu soruyu düşün
📈
A Portföyü
Yıl sonunda %40 kazandı. Ama yol boyunca sürekli sert iniş çıkışlar yaşadı; bazı aylar %20 erimeyi gördü.
📊
B Portföyü
O da %40 kazandı. Ama çok daha sakin ilerledi; büyük çöküşler yaşamadan, istikrarlı şekilde yükseldi.
🤔
Hangisi daha iyi?
İkisi de aynı parayı kazandırdı ama B daha az riskle kazandırdı. İşte Sharpe oranı tam bunu sayısallaştırır.
Sharpe ne yapar?
Önce getirinden risksiz getiriyi düşer — yani hiç risk almadan (mevduat/devlet faizi) kazanabileceğin kısmı. Geriye kalan, riske girerek elde ettiğin fazladan getiridir.
Sonra bu fazladan getiriyi, portföyün dalgalanmasına (oynaklık) böler. Sonuç: “aldığın her birim risk başına ne kadar fazladan kazandın?” Yüksek olması iyidir.
Getiri − Risksiz getiri
= Fazladan getiri
Fazladan getiri ÷ Oynaklık
= Sharpe oranı
Yorum
Sharpe ne kadar yüksekse, risk o kadar “değdi” demektir.
Sharpe kaç olmalı?
Kesin bir kural değil ama yaygın bir yol göstericisi:
< 1
Zayıf — alınan riske göre getiri düşük.
1 – 2
İyi — riskin makul karşılığını alıyorsun.
2 – 3
Çok iyi — risk başına yüksek getiri.
3+
Olağanüstü — nadiren ve genelde kısa dönemde görülür.
Not: Yüksek enflasyon dönemlerinde risksiz getiri (faiz) de yüksektir; bu, Sharpe'ı aşağı çeker. O yüzden Sharpe'ı tek başına değil, benzer dönemlerle karşılaştırarak değerlendir.
Yatırım Panosu nasıl hesaplar?
1. Günlük Getiriler
Her gece kaydedilen portföy değerlerinden günlük getiriler çıkarılır.
2. Risksiz Getiriyi Düşer
Güncel Türkiye risksiz faiz oranı günlüğe çevrilip her günün getirisinden düşülür → fazladan getiri.
3. Oynaklığa Böler
Fazladan getirinin ortalaması, dalgalanmasına bölünür ve yıllık ölçeğe getirilir. Sonuç Sharpe oranıdır.
Yıllıklandırma sabit bir sayı değil — gerçek gözlem sıklığından ölçülür, böylece farklı varlık karışımlarında (hisse, fon, kripto) oran doğru çıkar. Anlamlı bir Sharpe için en az birkaç haftalık geçmiş gerekir.
Sortino oranı Sharpe'ın yakın akrabasıdır: tüm dalgalanmayı değil, yalnızca aşağı yönlü(zarar) dalgalanmayı cezalandırır. Yukarı yönlü oynaklık “kötü risk” sayılmaz — bu yüzden bazı yatırımcılar Sortino'yu daha adil bulur.
Kendi portföyünün Sharpe oranını gör
Excel'den içe aktar; Sharpe, volatilite ve reel getiri otomatik hesaplansın.